Hayızlı Kadın Kur’an Okuyamaz!

(1) Ebu Zubeyr (Rahmetullahi Aleyh) şöyle dedi:

Cabir (Radiyallahu Anh)’a hayız ve nifaslı kadın Kur’an’dan bir şey okuyabilir mi diye sordum? Cabir (Radiyallahu Anh) şöyle dedi:

−“Hayır!’ (okuyamaz)”

İbnu’l-Munzir El-Evsad 2/96, 97, Beyhaki 1/309

(2) Muhammed bin Sirîn (Rahmetullahi Aleyh) şöyle dedi:

“Hayızlı kadın Kur’an okuyamaz!”

İbni Ebi Şeybe 1/126

(3) Amir eş-Şabi (Rahmetullahi Aleyh) şöyle dedi:

“Cünüp ve hayızlı Kur’an okuyamaz!”

İbni Ebi Şeybe 1/125

(4) Ebu’l-Aliye (Rahmetullahi Aleyh) şöyle dedi:

“Hayızlı kadın Kur’an okuyamaz!”

İbni Ebi Şeybe 1/126

(5) Ebu Vail (Rahmetullahi Aleyh) şöyle dedi:

“Cünüp ve hayızlı Kur’an okuyamaz!”

İbni Ebi Şeybe 1/125

(6) İbni Cüreyc (Rahmetullahi Aleyh) şöyle dedi:

Atâ’ya:

−Hayızlı ve cünüp olan Kur’an’dan ne okuyabilir? dedim.

Atâ da şöyle dedi:

−“Hayızlı Kur’an’dan hiçbir şey okuyamaz! Cünüp ise sadece bir ayet kadar okuyabilir!”

Abdurrezzak 1303, İbnu’l-Munzir El-Evsad 2/97

(7) Ma’mer (Rahmetullahi Aleyh) şöyle dedi:

Zuhri’ye:

−Hayızlı kadın ve cünüp olan Allah’ı zikreder mi? dedim. Zuhri:

−‘Evet,’ dedi. Ben:

−Kur’an okuyabilir mi? dedim. Zuhri:

−‘Hayır!’ dedi.

Ma’mer (Rahmetullahi Aleyh) şöyle dedi:

Hasan-ı Basri ve Katâde şöyle diyorlardı:

‘Hayızlı kadın ve cünüp kimse Kur’an’dan bir şey okuyamaz!’

Abdurrezzak 1302, İbnu’l-Munzir El-Evsad 2/96

(8) İbrahim en-Nahaî, İbni Cubeyr (Rahmetullahi Aleyh) ve benzeri tabîn imamları şöyle dediler:

“Hayızlı kadın Kur’an’dan hiçbir şey okuyamaz!”

İbnu’l-Munzir El-Evsad 2/97

Hayızlı kadının Kur’an okuması hususunda imamı Şafii (Rahmetullahi Aleyh)’den iki görüş nakledilmektedir:

Ebu Sevr, Şafii (Rahmetullahi Aleyh)’in şöyle dediğini nakletti:

“Hayızlının okumasında bir beis yok!”

İmamı Şafii (Rahmetullahi Aleyh)’in öğrencisi er-Rebi’ ise imamı Şafii (Rahmetullahi Aleyh)’in şöyle dediğini nakletmektedir:

“Cünüp ve hayızlı Kur’an’dan bir şey okuyamaz!”

İbnu’l-Munzir El-Evsad 2/97

(9) İmam Nevevi bu ifadeye binaen Şerhu’l-Mühezzeb’de şöyle demektedir:

“Cünüp ve hayızlı kimsenin ister az olsun, ister çok olsun, Kur’an’dan bir şey okuması haramdır!”

İbni Teymiyye Fetâva 21/266

(10) İmam Ahmed bin Hanbel (Rahmetullahi Aleyh), hayızlının Kur’an okumasını kerih görüyordu!

İbnu’l-Munzir El-Evsad 2/97

(11) Hayızlının Kur’an veya ondan az bir şey okumak hususunda âlimler ihtilaf etmişlerdir! Bu hususta İmam Ahmed bin Hanbel (Rahmetullahi Aleyh) ve diğer imamların mezhebinde de durum aynıdır.

İbni Teymiyye Fetâva 26/176

(12) Hayızlı kadına Kabe’yi tavaf etmesi haram olduğu gibi, namaz kılması, oruç tutması, cinsel ilişkiye girmesi ve Kur’an’a el sürmesi, bütün âlimlerin yanında haramdır! Alimlerin iki fetvalarından birine göre Kur’an okumasının hükmü de yine haramdır!

İbni Teymiyye Fetâva 26/176

(13) Hayızlı kadına Kur’an okumayı haram eden kimseler mezkur fetva kendisinden meşhur olarak bilinen imam Ahmed bin Hanbel, imam Ebu Hanife ve imam Şafii’dir. Bu kimseler, hayız ve nifas halindeki kadına adet kanı kesilip yıkanmadan önce Kur’an okuması caiz midir? değil midir? meselesinde üç görüş ileri sürmüşlerdir.

(a) Hayız ve nifastan kurtulan kadına yıkanıncaya kadar Kur’an okuması caiz değildir!

(b) Hayız ve nifastan kurtulan kadına Kur’an okuması caizdir.

(c) Hayızdan kurtulan kadına Kur’an okuması caiz değildir, nifastan kurtulana caizdir!

İbni Teymiyye Fetâva 26/176, 177

(14) Hayızlı kadının Kur’an okumasıyla ilgili Nebi (Sallallahu Aleyhi ve Sellem)’den zayıf olarak rivayet edilen:

“Hayızlı ve cünüp kimse Kur’an’dan bir şey okuyamaz!..”

Bu Hadis ZAYIFTIR! Tirmizi 131, İbni Mace 595

Bu zayıf hadisin dışında bir şey sabit olmamıştır! Bu hadis, imamların ittifakı ile zayıftır! Buna karşılık, Rasulullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem)’in zamanında kadınların adet gördüğü ve Rasulullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem)’in onları Kur’an okumaktan men etmediği bilinmektedir.

Rasulullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem)’in onları men etmediği de bilinmemektedir! Dolayısıyla ibni Teymiyye’nin bu ifadesi bir delile dayanmamaktadır.

Bu iddianın doğru olabilmesi için, Rasulullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem)’in kendi zamanında kadınların hayız olduğunu bilip bu halde iken onların Kur’an okumasına izin verdiği veya sukut ettiği ile ilgili net bir delil getirmesi gerekirdi! Oysa burada zikrettiği delil, hayız ve nifas halindeki kadının zikir ve tesbihat yapabileceğine ruhsat veren bir delildir.

Rasulullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem) o durumdaki kadınları zikir ve duadan da men etmemiştir. Aksine hayızlılara bayram günlerinde namazgâha çıkmalarını, Müslümanların tekbir getirmelerine iştirak ederek tekbir getirmelerini emretmiştir.

İbni Teymiyye’nin burada kast ettiği hadis şöyledir. Ümmi Atiyye (Radiyallahu Anha) şöyle dedi:

Rasulullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem) Ramazan ve Kurban Bayramı günlerinde evlenmemiş kızları, hayızlı genç kadınları, perde ehli kadınları musallaya çıkarmamızı bize emrederdi. Hayızlı kadınlar namazdan uzak durur, hayır ve Müslümanların dualarını müşahede eder onlara iştirak ederler dedi.

Ben:

−Ya Rasulallah! Herhangi birimizin cilbabı (dış elbisesi) olmayabiliyor? dedim.

Rasulullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem)’de şöyle buyurdu:

−“Din kardeşi kendinin cilbabından birini ona giydirsin!”

Müslim 890/12

Rasulullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem) hayızlı kadına, Kabe’yi tavaf dışında hac ibadetlerini, telbiye yapmasını Müzdelife ve Mina’da gecelemesini emretmiştir.

Telbiye: “Lebbeyk Allahumme Lebbeyk, Lebbeyke La Şerike Leke Lebbeyk, İnne’l-Hamde Ve’nni’mete Lek, ve’l-Mülke Lâ Şerike Lek” tesbihatını söylemek demektir.

İbni Teymiyye Fetâva 21/459

Hayızlı kadının Kur’an okuması ve ona el sürmesiyle ilgili sahabe, tabiîn ve imamların sözlerini burada uzunca teker teker zikretmemin sebebi, bu meselede selef ve halef imamlarının ihtilaf ettiğini göstermekti. Görüldüğü gibi mesele ihtilaflı bir meseledir.

Hal böyle iken bazı kimselerin, hayızlı kadının Kur’an okumasını yasaklayan kişilere şu şeklinde ağır tekfir edici sözler kullanması, ilmin kokusunu alan kimselere yakışmayan ifadelerdir:

“Hakkında kati kesin bir nass olmadığı halde abdestsiz ve hayızlı kadına Kur’an okumayı yasaklamak Allah’ın helal kıldığı bir şeyi haram kılmadır ki, bu da Rububiyet tevhidine aykırıdır!”

Özellikle bu mesele yukarda ifade ettiğimiz gibi ihtilaflı bir mesele ise, kişilerin sözlerine çok dikkat etmeleri gerekmektedir! Çünkü bu sözler iyice düşünüldüğü zaman, o sözlerin sahibine göre, isimlerini ve sözlerini naklettiğim kimseler hayızlı ve abdestsiz kimselerin Kur’an okumasını yasakladıkları için, Allah’ın helalllarını haram etmiş ve Rububiyet tevhidlerini de bozmuş, Mekkeli müşriklerden daha aşağı seviyeye düşmüş olmaktadırlar!

Bu sözlerin sahibi o imamlar hakkında çok çirkin bir ithamda bulunmaktadır, bilmiyoruz farkındamılar? Sahibinin kendi görüşlerinde taassubunu, başkalarının görüşlerine tahammülsüzlüğünü gösteren bu rezil ifadelere o insanlar müstahak değildir!

Aksine onlar bu ümmet içerisinde faziletleri ve imametleri ikrar edilip kabul görmüş değerli kişilerdir. Yukarda belirtildiği gibi bu mesele ihtilaflı bir meseledir!

İhtilaflı bir meselelerde selefin metodu; Hatalı tarafın, hatasını en güzel bir üslup ile bildirip onu açıklamaktır. Hatalı kimseyi küfür, dalalet, nifak ve benzeri imanı bozan şeylere nisbet etmek değildir! Hata işleyen kimseye, helâlı haram yaptı, Rububiyet tevhidi bozdu ve benzeri ifadelerse, selefin değil, Rasulullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem)’in dili üzere cehennemin köpekleri haricilerin metodudur!

Hakkında kati bir nass olmadığı halde abdestsiz ve hayızlı kadına Kur’an okumayı yasaklamak derken, Kur’an’ı ele almadan ezbere okumayı mı, kast ediyor, yoksa Kur’an abdestsiz olarak ele alınıp okunur demeyi mi kast ediyor bunu açık ve net olarak ifade etmiyor. Buna rağmen mezkur ifadeden iki manadan ikisi de anlaşılır.

Hayızlı ve abdestsiz kimse, Kur’an’ı eline almadan ezbere okuyabilir denmek isteniyorsa, bu hal üzere Kur’an okumaya karşı çıkan:

“Hayızlı kadın Kur’an’dan hiçbir şey okuyamaz!” diyen kimselerin isim ve sözlerini geçen sayfalarda zikrettik. Ancak bu meseleyle ilgili ibni Teymiyye’nin sözleri hatırlanacak olursa, hayızlı kadının Kur’an’ı eline almadan ezberinden okuyabileceği görüşü ortaya çıkıyor, sahih olan görüşte budur.

Hayızlı ve abdestsiz kimseler Kur’an’ı eline alarak okuyabilir, denmek isteniyor ve bu mana kast ediliyorsa, bu sözlerin sahibine şu sözleri söylemek tabi hakkımız olmaktadır. Bu risalenin baş kısmında zikredildiği sahih hadiste Rasulullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur:

“Kur’an’a sadece abdestliler el sürebilir!”

Dolayısıyla bu hadis, Kur’an’ı ele alarak okumanın yasak oluşunda kati bir nasdır! Bu katî nassa muhalefet etmekse yazının sahibine göre Allah ve Rasulünün haramlarını helal etmektir! Bu da Rububiyet tevhidine aykırıdır ve onu bozmaktır!

Buna rağmen biz, mezkur ifadelerin sahibine kati nassa muhalefet edip haramları helal etti dolayısıyla Rububiyet tevhidini bozdu demiyoruz! Çünkü bu basit bir harici mantığıdır!

Sonuç: Hiçbir Müslümanın abdestsiz olarak Kur’an’ı okumak için zorlatmaması gerekiyor! Çünkü eline alıpta okuyacağı kitap, Allah’ın Kelamıdır ve bu Kur’an’ın bir ucu Allah’ın elindedir!

Rasulullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur:

“Şüphesiz ki, bu Kur’an’ın bir ucu Allah’ın elinde, diğer bir ucu da sizin elinizdedir! Kur’an’a sımsıkı sarılınız! Sizler ondan sonra ebediyen sapmayacak ve asla helak olmayacaksınız!”

İbni Ebi Şeybe 7/164/1, Tergib ve Terhib 1/97, Albânî Silsiletu’l-Ehâdîsi’s-Sahîha 713

Rasulullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur:

“Abdesti ancak mü’min muhafaza eder!”

İbni Ebi Şeybe 1/16, İbni Mace 277, Taberani Mucemu’l-Kebir 6270, Beyhaki 1/457, Ahmed bin Hanbel Müsned 22441, Albânî İrvau’l-Ğalil Fi Tahrici Ehadisi Menari’s-Sebil 412